Dat hangt af van de duur van de zwangerschap.

Is je baby levenloos geboren na een zwangerschap van 24 weken of langer, dan moet er een begrafenis of crematie worden geregeld. Daarvoor is ook een verlof tot begraven of cremeren nodig.

Is je baby levenloos geboren na een zwangerschap van minder dan 24 weken, dan geldt die verplichting niet. Je mag dan zelf beslissen wat je wilt. Je kunt kiezen voor een begrafenis of crematie, maar er zijn ook andere mogelijkheden.

Wordt je baby levend geboren en overlijdt hij of zij daarna? Dan ligt het iets anders. Bij een zwangerschap korter dan 24 weken is onder andere van belang hoe lang je baby na de geboorte heeft geleefd. Overlijdt je baby binnen 24 uur na de geboorte, dan geldt de verplichting tot begraven of cremeren niet. Leeft je baby langer dan 24 uur, dan wel.

Ook wanneer begraven of cremeren niet verplicht is, kun je natuurlijk voor een eigen begrafenis of crematie kiezen. Ik leg jullie uit welke mogelijkheden er zijn en wat daarvoor geregeld moet worden.

Dat hangt ervan af of je baby levenloos of levend ter wereld is gekomen.

Is je baby levenloos geboren?

Dan kun je bij de gemeente waar je baby is geboren aangifte doen. Het maakt voor deze aangifte niet uit hoe lang de zwangerschap heeft geduurd. De gemeente maakt dan een akte van geboorte (levenloos) op.

Je kunt je baby daarna ook laten registreren in de Basisregistratie Personen (BRP). Dat is niet verplicht en hoeft ook niet meteen. Iedere ouder beslist voor zichzelf of hij of zij dit wil.

Is je baby levend geboren en daarna overleden?

Dan wordt de geboorte aangegeven en wordt een gewone geboorteakte opgemaakt. Ook het overlijden wordt aangegeven en daarvan wordt een overlijdensakte opgemaakt.

Dit geldt ook wanneer je baby vóór 24 weken zwangerschap levend wordt geboren en binnen 24 uur overlijdt. Er worden dan dus wel een geboorteakte en een overlijdensakte opgemaakt. In deze situatie is de Wet op de lijkbezorging niet van toepassing en is begraven of cremeren niet verplicht.

De geboorteaangifte moet binnen drie dagen worden gedaan bij de gemeente waar je baby is geboren. De geboortedag telt daarbij niet mee.

De geboorteaangifte kan ik als uitvaartbegeleider niet voor jullie doen. In de eerste plaats doet de vader of duomoeder aangifte. De moeder uit wie het kind is geboren mag dit ook zelf doen. Als zij geen aangifte kunnen doen, gelden er andere regels voor wie dat kan doen.

Het overlijden wordt aangegeven bij de gemeente waar je baby is overleden. Dat kan dezelfde gemeente zijn als de geboorteplaats, maar dat hoeft niet. De aangifte van overlijden kunnen jullie zelf doen of kan ik als uitvaartbegeleider voor jullie doen.

Wat heb je nodig?

Voor de geboorteaangifte heb je in ieder geval een geldig identiteitsbewijs nodig. Is je baby vóór de geboorte erkend of is er vooraf een naamskeuze vastgelegd, neem dan ook die akte mee. Van het ziekenhuis of de verloskundige krijg je meestal een verklaring van de geboorte. Die kun je ook meenemen.

Voor de aangifte van overlijden zijn documenten van de arts nodig. Welke documenten je precies meekrijgt en wat er in jullie situatie nodig is, nemen we samen door. Ik zorg dat jullie weten welke papieren je nodig hebt en bij welke gemeente je moet zijn.

Zelf aangifte doen

Ik vind het mooi als ouders, wanneer zij dat willen en kunnen, zelf de geboorte en het overlijden van hun kind aangeven. Het zijn niet alleen administratieve handelingen: er worden officiële akten van jullie zoon of dochter opgemaakt.

Ik leg jullie daarom vooraf uit wat er moet gebeuren en zorg dat jullie goed voorbereid naar de gemeente kunnen. Willen jullie dat ik de aangifte van overlijden voor jullie doe, dan kan dat natuurlijk ook.

Misschien vind je het spannend om je baby voor het eerst te zien. Zeker als je baby al enige tijd vóór de geboorte is overleden, weet je misschien niet goed wat je kunt verwachten.

Hoe je baby eruitziet, hangt onder andere af van de zwangerschapsduur en van hoelang je baby al is overleden. De huidskleur kan anders zijn dan je verwacht. Bij een heel vroeg geboren baby is de huid vaak nog dun en doorschijnend. Soms is de huid erg kwetsbaar of laat deze op bepaalde plekken los.

Als je wilt, kan de verloskundige of verpleegkundige je vooraf vertellen hoe je baby eruitziet. Je kunt ook vragen of iemand eerst naar je baby kijkt en beschrijft wat je zult zien.

Misschien wil je je baby meteen vasthouden. Misschien wil je eerst alleen kijken of liever wat afstand houden. Ook als jullie daar als ouders verschillend over denken, is dat prima. En je mag later van gedachten veranderen.

Wil één van jullie je baby liever niet zien? Dan kunnen er, als jullie dat willen, foto's worden gemaakt en bewaard. Je hoeft die niet meteen te bekijken. Misschien wil je dat later alsnog, misschien ook niet.

Ook wanneer je baby levenloos wordt geboren, heeft je lichaam een zwangerschap en bevalling doorgemaakt. Je lichaam heeft daarna tijd nodig om te herstellen. Je kunt kraamzorg krijgen en je verloskundige of andere zorgverlener kan je begeleiden bij je herstel.

Melkproductie

Na de bevalling kan je melkproductie op gang komen, ook als je baby is overleden. Je verloskundige, arts of kraamverzorgende kan je vertellen wat je kunt doen als je de melkproductie wilt stoppen.

Er zijn ook ouders die ervoor kiezen om iets anders met hun moedermelk te doen. Bespreek dit gerust met je verloskundige of andere zorgverlener.

Bezoek

Wie jullie na de geboorte willen ontvangen, bepalen jullie zelf. Misschien wil je familie en vrienden graag laten kennismaken met jullie baby. Of wil je eerst alleen met je eigen gezin zijn.

Je hoeft daarin geen rekening te houden met wat anderen verwachten. En als je vandaag bezoek wilt, maar morgen liever niet, is dat ook prima.

Broertjes en zusjes

Heeft jullie baby broertjes of zusjes? Dan kunnen zij op hun eigen manier kennismaken. Bijvoorbeeld door te kijken, hun broertje of zusje aan te raken, iets te tekenen of te helpen bij het aankleden.

Vertel kinderen zo duidelijk mogelijk wat er is gebeurd. Zeg bijvoorbeeld dat de baby is overleden of doodgegaan. Woorden als ‘de baby slaapt’ kunnen voor jonge kinderen verwarrend zijn.

Je hoeft niet alles meteen te weten

De dagen na de geboorte hoeven niet van tevoren helemaal vast te liggen. We kijken samen wat er op dat moment nodig is en wat jullie willen.

Ik help jullie met alles rondom het afscheid. Voor medische vragen en lichamelijk herstel zijn je verloskundige, arts en kraamzorg de aangewezen mensen.

Dat hangt af van de uitvaartverzekering en de polisvoorwaarden. Bij sommige verzekeraars zijn kinderen tijdens de zwangerschap of na de geboorte automatisch meeverzekerd. Bij andere moet je je kind eerst aanmelden of gelden er aanvullende voorwaarden.

Zijn jullie allebei verzekerd? Dan is het verstandig om beide polissen te bekijken. Of er een vergoeding is en hoe hoog die is, hangt af van de voorwaarden van de verzekeraar.

Ook als je baby tijdens de zwangerschap overlijdt, kan er recht zijn op een vergoeding.

Ik kijk graag met jullie mee naar de verzekeringen en kan contact opnemen met de verzekeraar om uit te zoeken waar jullie recht op hebben.

Ja, dat kan. Je kind kan thuis worden opgebaard als jullie dat graag willen.
Dat kan bijvoorbeeld in het eigen bed, maar ook in een kist(je), mand(je) of op een opbaarplateau. Welke manier van koelen of verzorgen het meest geschikt is, hangt af van de omstandigheden. Bij baby's kan ook de watermethode worden gebruikt.

Is je kind in het ziekenhuis of ergens anders overleden en willen jullie hem of haar graag thuis hebben? Dan mogen jullie je kind zelf vervoeren. Willen jullie dat liever niet, dan regel ik het vervoer.

Thuis opbaren hoeft natuurlijk niet. Je kunt ook kiezen voor een uitvaartcentrum of een andere geschikte locatie.

Ja. Een kind dat ernstig ziek is, blijft een kind met een eigen mening, voorkeuren en ideeën. Als je kind daar zelf over wil praten of dingen wil kiezen, maken we daar ruimte voor.

Dat betekent niet dat we meteen een complete uitvaart gaan bespreken. Misschien wil je kind alleen vertellen welke muziek het mooi vindt, welke kleding het graag aan wil of wie er bij het afscheid aanwezig moet zijn. Soms komen zulke wensen vanzelf ter sprake, zonder dat het gesprek over de uitvaart gaat.

Hoeveel je kind wil weten, bespreken of kiezen, hangt af van de leeftijd, de situatie en vooral van je kind zelf.

Soms vindt een kind het moeilijk om hierover met zijn ouders te praten. Andersom kan het voor ouders net zo lastig zijn om bepaalde vragen te stellen. Dan kan het prettig zijn als er iemand bij zit die wat meer afstand heeft. Als jullie dat willen, kan ik met jullie samen praten, maar ook een keer alleen met je kind.

De verantwoordelijkheid voor het regelen van het afscheid blijft bij de volwassenen. Een kind hoeft geen moeilijke beslissingen te nemen. Maar als je kind ergens wél een mening of wens over heeft, vind ik het belangrijk dat daarnaar wordt geluisterd.

Dat hangt af van hun leeftijd, karakter en wat ze zelf willen. Het ene kind wil overal bij zijn en alles weten, terwijl een ander liever wat meer afstand houdt.

Broertjes en zusjes kunnen bijvoorbeeld helpen bij de verzorging of het aankleden, iets in de kist leggen, de kist of mand versieren, muziek uitzoeken of een tekening of brief maken. Ook tijdens de uitvaart kunnen ze een rol krijgen. Maar gewoon aanwezig zijn is natuurlijk ook prima.

Vertel kinderen zo duidelijk mogelijk wat er gaat gebeuren en geef ze de ruimte om vragen te stellen. Ze hoeven niet vooraf te beslissen waar ze wel of niet bij willen zijn. Soms wil een kind eerst niet kijken en een uur later toch.

Misschien wil een broer of zus tijdens het afscheid iets zeggen of doen. Of juist liever naast papa of mama blijven zitten. Allebei is goed.

Ik vind het belangrijk dat kinderen betrokken kunnen worden, zonder dat ze verantwoordelijk worden gemaakt voor beslissingen die bij volwassenen horen.